Boşanmanın Hukuki Nitelikleri

ilehan dedektiflik

Boşanmanın Hukuki Nitelikleri

BOŞANMANIN HUKUKİ NETİLİKLERİ ;

( Nafaka, Tazminat,Velayet,Mal Paylaşımı,Aile Konutu )

 

& SIKÇA SORULAN SORULAR ( Boşanma Hakkında Herşey)

# Boşanma İle Birlikte Gündeme Gelebilicek Hukuki Talepler Nelerdir ?
Nafaka
Maddi / Manevi Tazminat
Var İse Çocuğun Velayet Hakkı
Var İse Mal Paylaşımı

 

# Avukat Tutmak Zorunlumudur ?
(Hayır,Değildir.)

 

# Tedbir Nafakası Nedir?
Boşanma davası öcesinde veya dava sırasında eş ve reşit olmayan çocuklar yararına hükmedilicek nafakalardır.

 

# Boşanma Öncesi Nakafa Davası Açmanın Şartı Nedir ?
Bunun için kadının ayrı yaşamakta haklı olduğunu her türlü delil ile ispat etmesi gerekir.

 

#Boşanma Davası Süresince Tedbir Nafakasına Nasıl Hükmedilir ?
Boşanma davası açılmakla eşlerin ayrı yaşama ve nafaka isteme hakkı doğar.
Boşanma davasına bakan hakim,davanın devamı süresince talep olmasa da kanunun öngördüğü üzre; kadının barınmasına,çocukların muhafazasına yönelik tedbirleri almak mayanında tedbir nafakasına hükmetmek durumundadır.

 

# Boşanma Davası Süresince Hükmedilen Tedbir Nafakasının Başlangıç Ve Sona Erme Tarihleri Nelerdir ?
Tedbir nafakasına,boşanma davası sırasında boşanma isteğinin kesinleşinceye kadar zor durumda kalan eşe resen veya telep doğrultusunda boşanma davası tarihinden başlayıp hükmün keşinleştiği tarihe kadar geçerli olmak üzere verilen bir nafakadır.

 

# Boşanma Davası Öncesi Talep Edilen Tedbir Nafakasının Başlangıç Ve Sona Erme Tarihleri Nelerdir ?
Başlangıç tarihi dava tarihi olup,davanın sona ermesi ölüm ve çocuk bakımında da rüşte erme ile sona erer.

 

# Tedbir Nafakasında Görevli Ve Yetkili Mahkeme Neresidir ?
Görevli mahkeme,aile mahkemeleri kurulan yerlerde aile mahkemeleri,aile mahkemesi kurulmayan yerlerde aile mahkemesi yerine bakmakla görevli asliye hukuk mahkemesidir.

 

#İştirak Nafakası Nedir ?
Evlilik birliğinin sona ermesi yani boşanmaya,
Ve evlilik söz konusu olmaksızın evlilik dışı doğan bir çocuğunun bakımına,hükmedilmesi ile gündeme gelen ve çocuğun bakım,eğitim,sağlık ve terbiyesi ile ilgili olarak, ana ve babası tarafından karşılanması gereken bir nafakadır.

 

# İştirak Nafakasının Başlangıç Ve Sona Erme Tarihleri Nelerdir ?
İştirak Nafakası; boşanma kararının kesinleşmesi ile başlayan ve çocuğun reşit olmasıyla sona eren,çocuğun geleceğinin korunması eğitimi-terbiyesi,iaşesi için boşanma kararından sonra velayeti kendisine verilmemiş olan, eşin çocukları için vermesş gerekli olan bir nafaka çeşididir.

 

# İştirak Nafakasının Belirlenmesinde,Dikkat Edilmesi Gereken Husular Nelerdir ?
İştirak Nafakası Çocuklarının;
Bakım
Beslenme
Eğitim,Öğretim Masrafları
Sağlık Ve Hastalık Durumunda
Yaşları
Tarafların Hayat Seviyeleri
Ekonomik Ve Sosyal Durumları
Ve İhtiyaçları dikkate alınarak belirlenir.

 

#İştirak Nafakasında Görevli Ve Yetlili Mahkeme Neresidir ?
Görevli mahkeme aile mahkemesidir.Bu yoksa yetkili asliye hukuuk mahkemesidir.Boşanma davası sırasında davaya bakan mahkeme yetkilidir.Bağımsız olarak açılan iştirak nafakalarında ise yetkili mahkeme,davalının ikahmetgahı mahkemesidir.

 

# Yoksulluk Nafakası Nedir ?
Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek tarafın, kusuru daha ağır olmamak koşulu ile geçimi için diğer taraftan mali gücü oranında süresiz olarak talep ettiği nafaka türüdür.

 

# Yoksulluk Nafakası Ne Zaman Talep Edilebilir ?
Boşanma davasıyla birlikte
Boşanma davası süresince
Veya boşanma davası sonuçlandıktan sonra, talep edilebilir .

 

# Yoksulluk Nafakasının Belirlenmesinde Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar Nelerdir ?
Yoksulluk nafakası isteminde bulunan eş, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek durumda olmalıdır.Yoksulluk nafakasının takdirinde;
Nafaka isteminde bulunan tarafın hiç gelirinin olmaması
Nafaka isteminde bulunan tarafın çalışarak durumunda olmaması
Nafaka isteminde bulunan tarafın geçimini kendi mali varlıkları ve çalışma gücü ile karşılayamaması halleri önemli verilerdir.

 

# Yoksulluk Nafakasına Hükmedilebilmesinin Şartları Nelerdir ?
Mahkemenin boşanmaya karar vermesi gerekir.boşanma davası reddedilirse yoksulluk nafakasına karar verilemez.
Eşin bu nafakayı isteme talebinin olması gerekir.
Nafaka talebinde bulunan taraf, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşmüş olmalıdır.
Nafaka talebinde bulunan taraf, yeme,barına, giyim,sağlık,ulaşım gibi zorunlu ihtiyaçlarının karışlayamacak durumda olmalıdır.
Nafaka talep eden tarafın kusuru,diğer eşten daha ağır olmalıdır.
Nafaka davacının geçimi için diğer eşin mali gücü nispetinde tespit edilmelidir.

 

# Yoksulluk Nafakası Hangi Hallerde Kesilir ?
Tazminat alacaklısı eşin yoksulluğunun ortadan kalkması,
Eşin halsiyetsiz hayat sürmesi ,
Başka biriyle evllilik dışı yaşaması,
Yeniden evlenmesi,
Eşlerden birinin ölmesi,
Nafaka veren eşin ekonomik durumunun nafaka vermeyecek düzeyde olması hallerinde kesilir.

 

# Yoksulluk Nafakasında Görevli Ve Yekili Mahkeme Neresidir ?
Yoksulluk nafakası talebinde ve bu nafakanın arttırılması,azaltması veya kaldırılması davalarında görevli mahkeme, aile mahkemesi, bu yoksa yetkili asliye hukuk mahkemesidir.
Boşanma davasıyla birlikte yoksulluk nafakasıda talep edilecekse,yetkili mahkeme eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son 6(altı) aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir.
Boşanmadan sonra açılıcak yoksulluk nafakası davalarında yetkili mahkeme,nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesidir.Bu dava, davalı ikahmetgahı mahkemesinde de açılabilir.

 

# Tedbiri İştirak Ve Yoksulluk Nafakalarının Düşülmesi Veya Arttırılması Mümkün Müdür ?

Nafakaların tespitinde dikkate alınan şartlarda olumlu veya olumsuz değişiklik olması haline, tüm nafaka türlerinin düşülmesi veya arttırılması dava konusu yapılabilir.

 

# Nafakanın Ödenmemesi Halinde Alacaklı Taraf Nafakayı Nasıl Talep Eder ?
Nafaka ödenmezse, alacaklı taraf mahkeme kararını icraya intikal ettirir.Bunun yanı sıra icra takibinin yapıldığı icra müdürlüğünün bağl olduğu icra teknik mercehine(icra mahkemesine) şikayet dilekçesi vererek nafaka borçlusunun tazyiken hepsini istiyebilir.

 

# Nafaka Borcunun Ödenmemesi Nedeniyle Tazyik Hepsine Hükmedilmesinin Şartları Nelerdir ?
Nafaka hükmüne uymama şuçunun unsurları şunlardır ;
Nafaka hakkında ara karar veya kesin karar olmalıdır.
Borçluya ilhama dayanan icra takibi ile ilgili icra emri tebri olmalı ve icra emri kesinleşmiş olmalıdır.
İcra Emrinin tebriğinden başlayarak en az 1(bir)aylık nafaka borcu bulunmalıdır.
Şikayet 3(üç)ay içinde yapılmadır.

 

# Boşanma Nedeni İleTalep Edilicek Maddi Tazminat Nedir ?
Mevcut veya beklenen menfaatleri boşanma yüzünden zedelenen,kusursuz veya daha az kusurlu tarafın,kusurlu taraftan talep ettiği tazminattır.

 

# Maddi Tazminat Ne Zaman Talep Edilir ?
Boşanma davasıyla birlikte veya boşanma davası sonuçlandıktan sonra talep edilebilir.

 

# Maddi Tazminatın Belirlenmesinde Dikkat Edilen Hususlar Nelerdir ?
Maddi tazminata hükmedilirken belirlenmesi gereken;
var olan veya beklenen yasanın ne olduğu kanunda belirlenmemiş olup,bu husus hakimin takdiine bırakılmıştır.
Hakim Maddi Tazminatı Belirlerken ;
Evlilik süresini,
Eşin yeniden evlenme şansının ne olduğunu,
Tarafların özelliklerini,
Boşanmaya neden olan olayın özelliklerini,
Eşin kocasına güvenerek tahsiline veya işini bırakmış olup,olmadığına
Boşanmaya neden olan olayda tarafların kusur derecelerine
Eşlerin sosyal ve ekonomik durumlarına
Eşlerin yaşlarına
Eşlerin evlilik birliği içinde sahip oldukları imkanları
Eşlerin çalışıp çalışmadıklarını dikkate alır.

 

# Maddi Tazminat Ne Zaman İstenmelidir ? , Zaman Aşımı Var mıdır ?
Maddi tazminat talebi,boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl geçmekle zaman aşımına uğrar.Bu süreden sonra açılan tazminat talebi davasını hakim re’sen reddeder.

 

# Boşanmada Manevi Tazminat Nedir ?
Boşanmaya neden olan olaylar yüzünden kişilik hakkı,saldırıya uğrayan (manavi olarak zarar uğrayan) tarafın, kusurlu olan diğer tarafın talep ettiği tazminattır.

 

# Manevi Taminat Ne Zaman Talep Edilir ?
Boşanma davası ile birlikte veya boşanma davası açtıktan sonra talep edilebilir.

 

# Manevi Tazminat Talep Edebilmenin Şartları Nelerdir ?
Öncelikle boşanma kararının olması,
Bu tazminatın talep edilmiş olması,
Talep olmadan hakim manevi tazminata karar veremeyeceğinden,bu tazminatın talep edilmiş olması,
Boşanma kararının verilmesine dayanak teşkil eden nedenler bakımından manevi tazminat talebinde bulunan tarafın, karşı tarafa kıyasla daha az kusurlu bulunması,
Boşanmaya neden olan olaylar yüzünden davacı eşin kişilik hakkının saldırıya uğramış olması,
Davacının uğradığı zarar ile boşanma arasında uygun illiyet bağının bulunması yani davacının idda ettiği manevi zarar boşanmanın sonucu doğmuş olması gerekir.

 

# Manevi Tazminat Ne Zaman İstenmelidir ?
Boşanmanın kesinleşmesi ile 1 yıl süre ile zaman aşımı süresi içinde istenmelidir.

 

# Maddi Ve Manevi Tazminat Davalarında Görevli Veya Yetkili Mahkeme Neresidir ?
Görevli mahkeme,aile mahkemesi onun olmadığı yerlerde ise yetkili asliye hukuk mahkemesidir.
Yetkili mahkeme ise, eşlerden birinin yerleşim yeri mahkemesi veya boşanma davasına bakan mahkemedir.

 

# Velayet Nedir ?
Velayet,rüşte ermemiş olan küçüğün idare sorumluluğu veya yetkisidir.Rüşte ermemiş olan küçük anne ve babasının velayeti altındadır.

 

# Boşanma Neticesinde Velayet Hakkında Karar Verilirken Nelere Dikkat Edilir ?
Hakim, velayet hakkında eşlerden hangisine verileceğine kararına verirken çoçuğun bakım ve eğitimi konusunda onun çıkarlarını göz önünde bulundurur.
Çoçuğun yaşı
Cinsiyeti
Sağlık Durumu
Eğitimi
Alıştığı Ortam
Sağlık Kurumlarından Yararlanma Kalitesi
Annenin Bakım Ve Şefkatine Muhtaç Olması
Anne Ve Babanın Özel Yaşamları
Anne Ve Babanın Sağlık Durumları
Anne Ve Babanın İş Durumları
Çocukların Birden Fazla Olması Halinde Bunların Birbirinden Ayrılmaması
Anne Ve Bababının Sabıka Durumları Göz Önüne Alınır.

 

# Velayet Hakkı Kendisine Verilmeyen Tarafın Çocukla Olan İlişkisi Nasıl Düzenlenir ?
Hakim, velayet verilmeyen tarafın çocuğu ne zaman ne kadar süre için göreceğine belirler,bunun yanı sıra mali imkana göre çocuğun velayeti verilmeyen eşin,çocuğun ihtiyaçları için masrafları katılması gerekmektedir.

 

# Eşlerden Birinin Çocuğu Kaçarak Ayrılması Halinde,Diğer Eşin Çocukla İlişkisi Nasıl Düzenlenir ?
Bu durumda çocuğu kaçırmış eşe karşı,çocuğu görme amaçlı tedbir mahiyetli dava açılmalıdır.
Hakim Medeni kanunun 197.136/2 ve 323. maddelerine göre çocuğunun yüksek menfaatlerini koruyucu tedbirler alır.Ancak mevcut durumda kanunda velayet hakkının mutlaka eşlerden birine verilmesi gerektiğine dair emredici bir hüküm yoktur.Yani hakim çocuğun yararı için alternatif çözümleri hükmedebilir.

 

# Çocuğu Görme Hakkı Olan Eşe Çocuğunun Gösterilmemesi Halinde Yapılması Gereken Nedir ?
Mahkeme kararının icraya intikali ile çocuk görülebilir.Son çıkan kanunlarda ısrarla çoçuğu göstermeyen eşten velayet alınabilmekte ve nafaka kesilebilmektedir.(İcra İşlem Kanunu Yenilenmektedir )

 

# Türk Medeni Kanununa Göre Mal Rejimleri Nelerdir ?
Edinilmiş Mallara Katılma
Mal Ayrılığı
Paylaşmalı Mal Ayrılığı
Mal Ortaklığı

 

# Eşler Yapacakları Sözleşme İle İstedikleri Mal Rejimi Seçebilirler mi ?
Eşler evlenmeden önce veya sonra yapacakları mal rejimi sözleşmesi ile rejimlerden birini kabul edebilir.

 

# Yasal Mal Rejimi Hangisidir ?
Eşler hiçbir mal rejimini seçmediği takdirde, ” edinilmiş mallara katılma ” rejimini seçmiş sayılırlar.

 

# Hangi Mallar Kişisel Mallardan Sayılır ?
Eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşya,
Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait olan veya bir eşin sonradan miras yoluyla yada herhangi bir şekilde karşılıksız kazanma yoluyla elde ettiği mal varlığı değerleri,
Manevi tazminat alacakları
Kişisel mallar yerine geçen değerler kişisel maldır.

 

# Mal Ayrılığı Rejimi Nedir ?
Eşlerden her birinin, yasal sınırlar içinde kendi mal varlığı üzerinde yönetim yararlanma veya tasarruf haklarının korunmasıdır.

 

# Mal Ortaklığı Rejimi Nedir ?
Eşlerin kişisel malları dışındaki malları ile gelirleri ortaklık mallarını oluşturur.Eşler ortaklık mallarına bölünmemiş bir bütün olarak sahip olurlar.Hiçbir eş ortaklık pay üzerinde tek başına tasarruf hakkına sahip değildir.

 

# Aile Konutu Nedir ?
Ailenin devamlı olarak ikahmetine ayrılan konuttur.

 

# Birden Fazla Aile Konutu Olabilir mi ?
Nedeni Kanun’a göre bir kimsenin aynı zamanda birden çok yerleşim olamaz.Bir Ailenin birden çok konutu olabilir,ancak bunlardan sadece biri aile konutudur.

 

# Tapuya Aile Konutu Şerhi Veirlmesinin Hukuki Sonuçları Nelerdir ?
Bu yazıldığında bir eş diğerinin rızası bulunmadıkça bu konutla ilgili hiçbir hukuki işlem yapılamaz.

 

# Aile Konutu Şehri Kim Tarafından Verilir ?
Malik olamayan eşin talebi ile
Evin maliki (sahibi) olan eşin veya eşlerden her ikisininin birlikte talebi ile yazılır.

 

# Aile Konuta Şehri Nasıl Verilir ?
İkametgah belgesi
Evlilik Cüzdanı
Kimlik Belgesi ( kimlik yerine geçen belge ) bir adet vesikalık fotoğraf ile birlikte iligili tapu müdürlüğüne başvurulur.

 

# Boşanma Halinde Aile Konutunun Akibeti Ne Olur ?
Bu Konuda eşler kendileri karar verebilirler.Anlaşmazlık durumunda ise hakim,olayın özelliklerini,ekonomik ve sosyal durumlarını ve varsa çocuklarınmenfaatlerini hakkaniyetle gözönünde bulundurarak bir karar verir.Kararın tapu kütüğüne şehri için tapu memurluğuna bildirir.

 

# Aile Konutu Şerhi Hangi Hallerde Terkin Edilir ?
Malik olmayan eşin talebiyle istenmiş ise yine malik olmayan eşin talebiyle,
Her iki eşin birlikte malik olduğu hisseli gayrimenkule eşlerden birinin talebiyle işlenmiş ise şerhi işleten eşin talebiyle,
Malik olan eşin talebiyle işlenmiş ise malik olmayan eşinde talep

 

# Aile Konutu Şerhinin İşlenmesinde Görevli Ve Yeterli Mahkeme Hangisidir ?
Aile mahkemeleridir.Bunun olmadığı terde ise bu sıfatla görevli asliye hukuk mahkemeleridir.
Yetkili mahkeme,boşanma davasının görüldüğü mahkemedir.Boşanma davası olmaksızın açılacak aile konutu şerhi taleplerinde ise yetkili mahkeme,eşlerden herhangi birinin yerleşim yeri mahkemesidir.

 

YARARLANILAN KAYNAKLAR
Aile Hukukunda Velayet ( Çocukla Kişisel İlişki Kurulması).
Boşanma Ve Ayrılık
Aile Mahkemeleri Uygulaması
Aile Konutu Ve Aİle Mahkemeleri Yargılama Yöntemi
Avukat O.OY ( Nafaka,Tazminat,Velayet,Mal Paylaşımı,Aile Konutu)
H.BULUT,Bakırköy Aile Mahkemesi Hakimi
A.ÖZUĞUR,Yargıtay 2.Hukuk Dairesi Üyesi
B.GÜRSOY,Bakırköy Aile Mahkemesi Hakimi
H.BULUT,Bakırköy Aile Mahkemesi Hakimi / Yargıç
Avukat N.YETİK

WhatsApp chat